รางวัลโนเบลสาขาสรีรวิทยาหรือการแพทย์ประจำปี 2026 มอบให้ Karl Deisseroth, Peter Hegemann และ Georg Nagel จากผลงานเกี่ยวกับช่องไอออนที่ตอบสนองต่อแสงและการพัฒนาออปโตเจเนติกส์ ซึ่งเป็นเทคนิคที่ช่วยให้นักวิจัยควบคุมกิจกรรมของเซลล์ประสาทเฉพาะกลุ่มด้วยแสง
Reuters และ Associated Press รายงานว่า จุดเริ่มต้นของงานมาจากการศึกษาว่าเซลล์สาหร่ายตอบสนองต่อแสงอย่างไร ก่อนนำความรู้เรื่องโปรตีนที่ไวต่อแสงมาประยุกต์ใช้กับเซลล์ประสาท วิธีนี้ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ทดลองดูความสัมพันธ์ระหว่างวงจรประสาทกับการทำงานของสมองได้ละเอียดกว่าวิธีสังเกตเพียงอย่างเดียว
รางวัลนี้ยกย่องความก้าวหน้าด้านเครื่องมือวิจัย ไม่ได้หมายความว่ามีวิธีรักษาโรคสมองแบบใหม่พร้อมใช้กับผู้ป่วยแล้ว ผลต่อการรักษายังต้องผ่านการศึกษาและการทดลองเพิ่มเติม
